بهترین راه برای تشخیص دیابت، آزمایش خون است. در ارزیابیهای دورهای (چکاپ) معمولا سطح قند خون بررسی میشود تا در صورت بالا بودن، زمان برای کنترل و درمان بیماری وجود داشته باشد.
همه افراد بالای ۴۵ سال و افرادی که شاخص توده بدنی (BMI) آنها بیشتر از ۲۵ است، و یا در خطرسنجی دیابت جزو افراد پرخطر قرار میگیرند و حتما برای آزمایش قند خون اقدام کنند. اگر مشکلی در آزمایش وجود نداشت، میتوان هر سه سال یکبار آزمایش قند خون ناشتا را تکرار کرد. افراد مبتلا به پیش دیابت لازم است هر ساله آزمایشات قند خون را انجام دهند.
آزمایشهای مختلفی برای بررسی قند خون و تشخیص دیابت وجود دارد. پزشک شما ممکن است با توجه به شرایط هر کدام از آزمایشات زیر و یا ترکیبی از آنها را درخواست کند.
تست قندخون ناشتا (FBS): این آزمایش یکی از رایجترین آزمایشهایی است که میتواند با ضریب اطمینان بالایی ابتلا به دیابت را تشخیص دهد. در این آزمایش نمونه خون در صبح و به صورت ناشتا گرفته میشود. برای این آزمایش لازم است حداقل به مدت ۸ تا ۱۲ ساعت ناشتا باشید.
-
میزان قند خون ناشتا کمتر از ۱۰۰ میلیگرم در دسیلیتر طبیعی است؛
-
میزان قند خون ناشتا از ۱۰۰ تا ۱۲۵ میلیگرم در دسیلیتر نشاندهنده پیشدیابت است؛
-
میزان قند خون ۱۲۶ میلیگرم در دسیلیتر یا بالاتر (در دو آزمایش جداگانه) بدین معنی است که مبتلا به دیابت هستید.
آزمایش قند خون تصادفی: در این آزمایش، یک نمونه خون در هر زمان از روز و بدون در نظرگرفتن زمان آخرین غذای خورده شده، گرفته و بررسی میشود. اگر میزان قند خون ۲۰۰ میلیگرم در دسی لیتر یا بیشتر باشد، و علائم دیابت وجود داشته باشد، دیابت تایید میگردد.
تست تحمل گلوکز خوراکی (OGTT): برای انجام این آزمایش، ابتدا سطح قند خون ناشتای شما اندازهگیری میشود. سپس یک مایع شیرین را مینوشید و میزان قند خون ۲ ساعت بعد اندازهگیری میشود.
-
میزان قند خون کمتر از ۱۴۰ میلیگرم بر دسیلیتر طبیعی است؛
-
قند خون بین ۱۴۰ تا ۱۹۹ میلیگرم در دسیلیتر نشاندهنده پیشدیابت است؛
-
قند خون بیش از ۲۰۰ میلیگرم در دسیلیتر نشاندهنده دیابت است.
آزمایش هموگلوبین A1c یا قند خون سه ماهه (HbA1c): این آزمایش خون که نیاز به ناشتا بودن ندارد، میانگین قند خون شما را در ۳ ماه گذشته نشان میدهد و بیشتر برای بررسی کنترل قند خون استفاده میشود.
-
میزان هموگلوبین A1c کمتر از ۷/۵ درصد طبیعی است؛
-
میزان هموگلوبین A۱c ۷/۵ تا ۴/۶ نشاندهنده پیشدیابت است؛
-
میزان هموگلوبین A1c ۵/۶ یا بالاتر (در ۲ آزمایش جداگانه) نشاندهنده دیابت است.
